MOHSEN AZAD

 پيشرفت علم هنوز مانع از آن نشده‌است که بيماراني که از تزريق دارو وحشت دارند، بتوانند سر آسوده بر بالين بگذارند و هنوز بسياري از درمان‌ها براي انتقال دارو به بدن بيمار نيازمند سوزن و تزريق است.

براساس گزارش گيزمگ، اميد فرخزاد، ‌محقق ايراني دانشگاه هاروارد به همراه تيمي از محققان MIT و بيمارستان زنان بيرگام موفق به ساخت گونه‌اي جديد از نانوذرات شده‌اند که مي‌توانند در درمان بيماري‌هاي مزمن جايگزين بسياري از درمان‌هاي ناخوشايند،‌ از جمله تزريق شوند. نانوذراتي حاوي دارو و يا RNA قابليت چشمگيري را در درمان انواع بيماري‌ها از جمله سرطان از خود نشان داده‌اند. با اين‌حال اگر قرار باشد اين نانوذرات از راه دهان وارد بدن انسان شوند، بايد از ميان سيستم هاضمه انسان جان سالم به در برده و وارد جريان خون شوند. اين سيستم داراي غشاي سلولي مخاطي است که مي‌توانند سدي غيرقابل نفوذ را براي نانوذرات به وجود آورند. از اين رو اين ذرات نيز براي اثرگذار بودن بايد از راه تزريق به بدن انسان وارد شوند.

از اين رو اين تيم به رهبري اميد فرخزاد نانوذرات جديد را بر اساس نتايج تحقيقي درباره چگونگي جذب پادتن‌هاي شير مادر توسط نوزادان، به وجود آوردند. اين پادتن‌ها در زمان هضم خود را به سطح گيرنده سلولي به نام FcRN مي‌چسبانند تا به اين شکل مجوز نفوذ از ميان سدي غيرقابل نفوذ را به جريان خوني به دست آورند.

از آنجايي که اين گيرنده‌هاي سلولي در بزرگسالان نيز وجود دارند، پوشش دادن نانوذرات با پروتئين Fc بخشي از پادتن متصل به گيرنده FcRN مي‌تواند نانوذرات را به سلامت از ميان سيستم هاضمه بدن موش عبور داده و وارد جريان خون کند. اين پروتئين باعث مي‌شود ذرات خود را در غشاي مخاطي روده به FcRN متصل کرده و بار خود را به سلامت وارد خون سازند.

به گفته محققان اين ذرات مي‌توانند حاوي هرنوع ماده‌اي باشند،‌ درواقع هر مولکولي که براي عبور از سيستم هاضمه بدن دچار مشکل باشد را مي‌توان درون اين نانوذرات گنجانده و به سلامت از اين سد عبور داد.

محققان اميدوارند با استفاده از اصولي مشابه بتوانند نانوذراتي را طراحي کنند که بتوانند از ديگر موانع داخلي بدن عبور کرده و به درمان انواع بيماري‌ها از قبيل آرتروز و کلسترول بپردازند.

اميد‌ فرخزاد،‌دانشمند ارشد اين پروژه مي‌گويد اگر بتوان به اين لايه مخاطي درون روده نفوذ کرد، شايد بتوان به درون لايه‌هاي مخاطي ريه، سد خوني-مغزي و يا سد جنيني نيز نفوذ کرد.