MOHSEN AZAD

به گزارش آرمان، بيماري‌هاي قلبي بخصوص سكته‌هاي قلبي يكي از علل مهم مرگ، ناتواني و از كار افتادگي است.

سفت و سخت شدن رگ‌هاي بدن كه به تصلب شرايين شناخته مي‌شود، واقعه‌اي است كه در تمامي رگ‌هاي بدن با گذشت زمان بروز مي‌كند. چربي مضر در رگ‌هاي بدن رسوب مي‌كند و كم‌كم ديواره رگ را ضخيم و مجراي آن را تنگ مي‌كند.

در پاسخ به اين سوال كه چه عواملي باعث شروع و تشديد سفتي رگ‌ها مي‌شود، بايد گفته شود كه سيگار و قليان، فشار خون، چربي‌هاي خون (كلسترول)، چاقي و كاهش فعاليت بدني، ديابت، سن بالا و سابقه خانوادگي بروز بيماري‌هاي قلبي زودرس، عوامل اصلي بروز بيماري‌هاي قلبي هستند.

درد يكي از شايع‌ترين نشانه‌هاي سكته قلبي است. درد قفسه سينه هميشه به معناي مشكل قلبي نيست. آسيب در دستگاه‌هاي گوارش و تنفس، عضلات و حتي مشكلات اعصاب و روان نيز ايجاد درد در قفسه سينه مي‌كند.

از سوي ديگر، نارسايي در خونرساني به قلب گاهي خود را با درد در جايي فراي قفسه سينه نشان مي‌دهد؛ نمونه آن درد در شكم، بازو و حتي فك بيمار است بنابراين نه مي‌توان به دردي در قفسه سينه به عنوان مشكل قلبي نگاه كرد و نه مي‌توان درد خارج از قفسه سينه را به علل غيرقلبي نسبت داد.

درد قفسه سينه در بيماران قلبي به شكل دردي پخش (نه نقطه‌اي) فشارنده كه عمدتا در پشت ديواره قفسه سينه است بروز مي‌كند. درد ممكن است به شكم، گردن، فك تحتاني و دست‌ها انتشار يابد.

درد بيماران با فعاليت، هيجان، سرما و حتي خوردن غذاي سنگين شروع مي‌شود و با استراحت يا مصرف حبه‌هاي قرمز رنگ زيرزباني بهبود مي‌يابد.

بيماران گاهي داراي علائمي همراه با درد هستند كه وجود اين علائم احتمال مشكل قلب را دو برابر مي‌كند. علائم همراه شامل تنگي نفس، تعريق، تهوع و استفراغ است.

در بيماران ديابتي، افراد مسن و زنان ممكن است درد قفسه سينه وجود نداشته باشد و به جاي آن تنها بيمار از تنگي نفس شاكي باشد. وقتي به‌جاي درد، تنگي نفس بروز مي‌كند هم براي بيمار و هم براي پزشك شك به مشكل قلبي با تاخير همراه خواهد بود.

به دليل همين تنوع و مشكل در تشخيص، تشخيص قطعي نياز به انجام نوار قلب، آزمايش، عكس قفسه سينه و حتي تست‌هاي تكميلي مانند تست ورزش دارد.

زماني كه براي اولين بار دچار درد قفسه سينه يا تنگي نفس شده و به اورژانس مراجعه مي‌كنيد از شما نوار قلب گرفته مي‌شود.

در اين روش جريان الكتريكي كه در قلب جريان دارد روي نوار كاغذي ثبت مي‌شود. پزشك براساس تفسيري كه از نوار انجام مي‌دهد به احتمال بيماري‌هاي قلبي شك مي‌كند.

ايراد آن اين است كه نه‌تنها در مشكلات قلبي بلكه به واسطه مشكلات مغزي، اثرات فشار خون داروهاي مصرفي ممكن است تغييراتي در آن بروز كند كه شكل و تفسير آن را به هم بريزد.

مزيت اين تست‌هاي آزمايشگاهي اين است كه چندان گران نيستند، اما ايراد آنها در اين است كه ممكن است به دليل بيماري‌هاي ديگري هم در خون ظاهر شوند و پزشك را دچار خطاي تشخيصي كنند.

گاهي براي بيماران قلبي درخواست تست ورزش مي‌شود. در حين انجام تست به صورت مداوم از بيمار نوار قلبي گرفته مي‌شود.

اگر بيمار دچار تغييرات ناگواري در نوار قلب يا علائم قلبي و تنفسي شود، تست متوقف مي‌شود. پس از اتمام تست ورزش، نوار قلبي مورد ارزيابي قرار مي‌گيرد.

روشي كه با آن مي‌توان رگ‌هاي قلب را ديد، آنژيوگرافي است. توسط مواد خاصي عروق قلب را رنگين كرده و عكسبرداري انجام مي‌دهند. هر ناحيه‌اي كه دچار آسيب و تنگي جدي باشد در اين روش مشخص مي‌شود.

يكي از اقدامات اشتباه همراهان، انتقال بيمار با وسيله شخصي است. بيماران قلبي مستعد، ضربان غيرطبيعي قلب هستند؛ تغييري كه مي‌تواند به توقف ناگهاني قلب و مرگ منجر شود. با توجه به اين كه آمبولانس‌هاي اورژانس 115 در ايران مجهز به اين دستگاه‌هاي شوك شده‌اند، لازم است بيمار با آمبولانس و تيم ورزيده امداد به مراكز درماني منتقل شود.

يكي از داروهايي كه در بيماران قلبي تجويز مي‌شود، حبه‌‌هاي قرمز رنگ ژلاتيني نيتروگليسيرين است كه موقع درد بايد زير زبان قرار دهند.

اگر با گذاشتن يك عدد از اين حبه‌ها درد كاهش نيافت يا حتي تشديد شد، بايد بيمار سريع به اورژانس انتقال داده شود البته پاسخ ندادن به يك عدد از اين حبه‌ها به معناي قطع مصرف نيست و مي‌توان هر پنج دقيقه مصرف يك عدد از آنها را تا سه نوبت ادامه داد. مصرف اين حبه‌ها در افرادي كه از داروي سيلدنافيلد (وياگرا) طي 24 ساعت گذشته استفاده كرده‌اند، قدغن است.

يكي از كارهايي كه تا رسيدن آمبولانس براي بيمار قلبي مي‌توان انجام داد، مصرف دو عدد آسپيرين بچه (80 ميليگرم) است.

آسپيرين‌ها براي جذب بهتر بايد جويده شوند.دقت كنيد به افرادي كه به آسپيرين حساسيت داشته يا سابقه خونريزي گوارشي دارند، نبايد آسپيرين داد.h